Turyści vs. mieszkańcy. Wpływ nadmiernej frekwencji turystów na proces gentryfikacji miast historycznych na przykładzie Krakowa

Zygmunt Kruczek

Abstrakt


Nadmierna koncentracja ruchu turystycznego prowadzi do zatłoczenia atrakcyjnych miejsc, efektu przereklamowania i agresywnej komercjalizacji, co obniża poziom estetycznych doznań turystów i skutkuje degradacją naturalnych zasobów. Efektem nadmiernej frekwencji turystów jest wzrost cen usług, mieszkań i nieruchomości. W miastach historycznych, takich jak Kraków, prowadzi do wyludnienia historycznych dzielnic i zmiany ich funkcji, stają się one sztuczną enklawą nasyconą usługami turystycznymi i zatracają dawny charakter. Ten proces gentryfikacji spowodowany turystyfikacją miasta historycznego zaprezentowano w artykule na przykładzie Krakowa. Wskazano na skutki nadmiernej frekwencji turystów w centrum starego Krakowa, opisano problemy mieszkańców, jak i podejmowane działania władz samorządowych zmierzające do ograniczenia dysfunkcji turystyki w mieście. Stopień gentryfikacji śródmieścia Krakowa przedstawiono za pomocą porównania danych statystycznych dotyczących liczebności stałych mieszkańców oraz liczby turystów.

Słowa kluczowe


atrakcje; turyści; mieszkańcy; frekwencja; gentryfikacja; Kraków

Pełny tekst:

PDF

Bibliografia


Ciesiółka P., Gentryfikacja jako efekt rewitalizacji. Przykład Poznania. http://www.urbanistyka.info/content/gentryfikacja-jako-efekt-rewitalizacji-przyk%C5%82ad-poznania

Doxey G. V., 1976, When enough’s enough: the native are restlessin Old Niagara, „Heritage”, Canada, 2 (2)

Drabik P., 2017, Turyści wypędzają stałych mieszkańców, „Dziennik Polski” z 25.08.2017

Garrod B., 2003, Managing visitor impacts, [in:] A. Fyall, B. Garrod, A. Leask (ed.), Managing Visitor Attractions. New Directions, Butterworth-Heinemann, Oxford, 124-139

Gierak-Onyszko J., 2017, Good bye Berlin. „Polityka” 5.09.2017

Glass R. L., 1964, London: aspects of change, Vol. 3, MacGibbon&Kee

Gotham K. F., 2005, Tourism gentrification: The case of new Orleans’ vieuxcarre (French Quarter), „Urban Studies”, 42(7), s. 1099-1121

Graja-Zwolińska S., 2009, Rola wskaźnika chłonności turystycznej w kształtowaniu przestrzeni turystycznej parków narodowych. (2009). Studia i materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej, t. 11, nr 23

Gravari-Barbas M., Guinand S. (red.), 2017, Tourism & Gentrification in Contemporary Metropolises: International Perspectives, Taylor & Francis

http://krakow.wyborcza.pl/krakow/7,44425,22912950,centrum-krakowa-raczej-dla-turystow-niz-dla-mieszkancow.html

https://placebrandobserver.com/overtourism-tourismophobia-causes-solutions/

https://www.airdna.co/market-data/app/pl/default/krakow/overview

Kostrowicki A. S., 1970, Zastosowanie metod geobotanicznych w ocenie przydatności terenu dla rekreacji i wypoczynku, „Przegląd Geograficzny”, t. 42, z. 4

Kowalczyk-Anioł A., Afshar A., 2018, Gentryfikacja turystyczna jako narzędzie rozwoju miasta. Przykład Meszhed w Iranie, „Turystyka Kulturowa”, nr 2, s. 7-25

Kowalczyk-Anioł J., Włodarczyk B., 2017, Przestrzeń turystyczna przestrzenią konfliktu, „Prace i Studia Geograficzne”, 62(2), s. 55-73

Kowalczyk-Anioł J., Zmyślony P., 2017, Turystyka miejska jako źródło protestów społecznych: przykłady Wenecji i Barcelony, „Turystyka Kulturowa”, nr 2, s. 7-36

Krawczyk Z., 2007, O turystyce i rekreacji. Studia i szkice, Wyd. Almamer, Warszawa

Kruczek Z., ,Zmyślony P., 2014, Regiony Turystyczne, Proksenia, Kraków

Kruczek Z., 2017, Frekwencja w polskich atrakcjach turystycznych 2011-2015. Dynamika, trendy, studia przypadku, Proksenia, Kraków

Kursa M., 2017, Choć turyści zadeptują miasto, krakowianie chcą ich jeszcze więcej, „Gazeta Wyborcza”, z 01.12.2017, s. 7

Kuźniar W., 2015, Postawy lokalnej społeczności wobec rozwoju turystyki wiejskiej i ich konsekwencje dla obszaru recepcji, „Nierówności Społeczne a Wzrost Gospodarczy”, nr 42

Liszewski S., 2009, Przestrzeń turystyczna Polski. Koncepcja regionalizacji turystycznej, „Folia Turistica”, nr 21, 17-30

Mika M., 2007, Przemiany pod wpływem turystyki na obszarach recepcji turystycznej, [w:] W. Kurek, (red.), Turystyka, PWN Warszawa

Murzyn-Kupisz M., 2006, Kazimierz. Środkowoeuropejskie doświadczenie rewitalizacji, Międzynarodowe Centrum Kultury, Kraków

Niezgoda A., 2006, Obszar recepcji turystycznej w warunkach rozwoju zrównoważonego, Wyd. AE Poznań

Novy J, Colomb C., 2016, Urban tourism and its discontents: an introduction, [in:] Colomb C., Novy J. (ed.), Protest and resistance in the tourist city, Routledge, London, s. 1-30

Nowacki M., 2014, Zarządzanie atrakcjami turystycznymi w świetle aktualnych badań. „Folia Turistica”, nr 31, s. 31-51

Okiem Przewodniczącego: Kraków dla turystów czy mieszkańców? Podejście drugie. Wywiad z Przewodniczącym rady Miasta Krakowa. https://radamiastakrakowa.wordpress.com/2017/10/12/okiem-przewodniczacego-krakow-dla-turystow-czy-mieszkancow-podejscie-drugie/ [05.05.2018]

Opillard F., 2017, From San Francisco’s ‘Tech Boom 2.0’ to Valparaiso’s UNESCO World Heritage Site, [in:] Colomb C., Novy J. (ed.), Protest and resistance in the tourist city, Routledge, London, s. 129-151

Overoturism w turystyce kulturowej, 2018, Gnieźnieńskie Forum Ekspertów Turystyki Kulturowej, „Turystyka Kulturowa”, nr 2, s. 134-150

Pawlicki J., 2017, Śmierć Wenecji, „Newsweek”, 10-16.07, s. 55-57

Pawlusiński R., 2017, Ekonomia współdzielenia: istota zjawiska i wyzwania dla sektora turystyki w miastach, [w:] M. Drewnik, M. Mika (red.), Człowiek i jego działania. Spojrzenie geografa. Prace dedykowane Profesorowi Włodzimierzowi Kurkowi, IGiGP UJ, Kraków, s. 179-191

Przecławski L., 1973, Turystyka a wychowanie, Nasza Księgarnia, Warszawa

Ruch turystyczny w Krakowie w 2016 roku, 2017, Monografia. K. Borkowski (red.), Małopolska Organizacja Turystyczna, Kraków

Rudnicki R., 2010, Gentryfikacja: przyczyny, mechanizmy działania, warszawskie przykłady i zjawiska. „Przegląd Anarchistyczny”, nr 11, Poznań

Russo A. P., 2002, Cultural clusters and tourism development: the challenge of Venice, [in:] Culture: A Driving Force for Urban Tourism – Application of Experiences to Countries in Transition, D. A. Jelinčić (ed.), Proceedings of the 1st International Seminar on Culture, Institute for International Relations, Zagreb

Russo A. P., 2002a, The „vicious circle” of tourism development in heritage cities, „Annals of Tourism Research”, Vol. 20, nr 1, s. 165-182

Seweryn R., Berbeka J., Niemczyk A., Borodako K., 2017, Wpływ ekonomiczny turystyki na gospodarkę Krakowa, Małopolska Organizacja Turystyczna, Kraków

Szromek A., 2012, Wskaźniki funkcji turystycznych. Koncepcja wskaźnika funkcji turystycznej i uzdrowiskowej, Wyd. Politechniki Śląskiej, Gliwice

Thurnell-Read T., 2011, Tourism Place and Space. British Stag Tourism in Poland, „Annals of Tourism Research”, Vol. 39, nr 2, s. 801-819

Włodarczyk B., 2009, Przestrzeń turystyczna: istota, koncepcje, determinanty rozwoju, Wyd. Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź

Wskaźniki i normy użytkowania turystycznego obszarów, miejscowości, obiektów, szlaków, 1978, S. Regel (red.), Instytut Turystyki, Warszawa

www.dziennikpolski24.pl/magazyny/a/zycie-w-turkocie-kolek-od-walizek,12418860

www.polsatnews.pl/wiadomosc/2018-04-29/wenecja-ograniczyla-ruch-turystow-napiecia-przed-bramkami/

www.tur-info.pl/a/50413,,majorka-wynajem-mieszkanie-turysci-rada.html

www.tur-info.pl/a/58789,,prawo-wynajem-apartamentow-hotelarstwo.html


Odniesienia

  • Obecnie brak jakichkolwiek odniesień.


Copyright (c) 2018 Zygmunt Kruczek


Copyright ©  Turystyka Kulturowa 2008-2018. ISSN 1689-4642